Gebelik süresi, son adet tarihinin ilk gününden başlayarak hesaplanır, 9 ay 10 gün, 40 hafta veya 280 gün olarak belirlenir. Miadında doğumların %80’i, 39-41 hafta arası, %10’ar da 37-38 ve 40-42. Gebelik haftaları arasında olur.

Gebeliğin, 20- 37. Haftasından önceki doğumlara erken doğum denir. Tüm doğumların yaklaşık yüzde 10’unu oluşturur.  Gebeliğin 20-28. Haftasında doğanlara ağır preterm (erken) doğum denirken, 34-37 hafta arası olanlara geç preterm doğum denir. Geç preterm doğumlarda NICU (neonatal intensiv care unit, yeni doğan yoğun bakım ünitesi)’ya gitme oranı daha azdır. Erken doğumlar bebek ölümlerinin birinci nedenini oluşturur. Ayrıca spastik bebeklerin büyük bölümü de bilindiğinin aksine doğumda oksijensiz kalmadan değil erken doğumdur. Yaşam için sınır kabul edilen 24. Haftadan önce doğan bebeklerin yaşama şansı yok denecek kadar azdır ve yaşarsa da %90’dan fazlası ağır hendikaplı (beyin ve zihinsel başta olmak üzere) olmaktadır. Özellikle 24-28 hafta arası doğan ağır preterm dediğimiz bebeklerde ise yaşayanların en yarısında motor-mental sorunlar olmaktadır. Bunların yarısında da ağır nörolojik sorunlar olmaktadır. Özellikle bu dönemde doğan prematür bebekler için içeride kaldıkları her bir gün için yaşama şansı %3 artmaktadır. Gebelik haftası ilerledikçe problemsiz olma oranı artmaktadır.

Erken doğumlarda en önemli 2 risk faktörü, çoğul gebelik ve önceden erken doğum yapmış olmaktır. Kendiliğinden erken doğum yapan olguların %90’ında herhangi bir risk faktörü yoktur. Erken doğum belirteçleri(bel-kasık ağrısı, kanama, bası hissi, karında sertlik hissi…), çoğunlukla nonspesifik (aynı şikayetler normal gebelerde de olabilmektedir) olup sadece şikayetlere göre erken doğum tanısı konamaz. Yine de 5 dakikada bir gelen, istirahatle geçmeyen, uykudan uyandıran, gittikçe şiddetlenen ağrılar olması, kanama olması(lekelenme bile olsa), su gelmesi gibi şikayetleri olması halinde hemen hastaneye gelmeleri önerilmektedir.

Erken doğumda tedavi ve korunma ile ilgili başka bir yazıda bilgi verilecektir.

Sevgi ve saygılarımla.

 

Prof. Dr. Ali ERGÜN

Perinatoloji Uzmanı

Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı